ไปงานโดจินไทยงานไหนดี? รู้จักคอมิก สแควร์, คอมิก อเวนิว, คอมิก เมเนีย และงานสายศิลปะ

ใครยังคิดว่างานขายโดจินเป็นเรื่องของญี่ปุ่นอย่างเดียว ลองดูตัวเลขนี้ก่อน

COMIC SQUARE 9 (คอมิก สแควร์ ครั้งที่ 9) เมื่อเดือนมีนาคม 2026 มีคนเข้างาน 21,640 คน และมีบูธนักวาดถึง 2,764 SP (สเปซ – หน่วยนับพื้นที่บูธ)

ใช่ นี่คืองานในกรุงเทพฯ นี่เอง ทุกวันนี้สายโดจินไทยมีงานให้ไปเดินกันได้ตลอดปี และแต่ละงานก็มีนิสัยไม่เหมือนกันเลย

ขนาดบทความวิชาการใน Thammasat Journal of Japanese Studies (วารสารญี่ปุ่นศึกษา ธรรมศาสตร์) ปี 2024 ยังยกคอมิก สแควร์เป็นตัวอย่างงานแบบเดียวกับ Comiket (คอมิเกะ – งานขายโดจินใหญ่ที่สุดของญี่ปุ่น) ที่จัดนอกญี่ปุ่น คู่กับ Doujin Market (โดจิน มาร์เก็ต) ของสิงคโปร์

คอมิก สแควร์ (CQ): งานใหญ่ประจำเดือนมีนาคม

ถ้าถามว่างานโดจินงานไหนใหญ่ที่สุดของปี คำตอบคือ CQ

เว็บทางการเรียกตัวเองว่า “handmade comic book (doujinshi) convention” (งานรวมการ์ตูนทำมือหรือโดจินชิ) จัดปีละครั้งในกรุงเทพฯ ทุกเดือนมีนาคม จะวาดแฟนอาร์ตหรืองานออริจินัลก็มาขายได้หมด

ลองไล่ดูว่างานนี้โตมายังไง

• เริ่มต้น: ตารางประวัติในเว็บทางการบอกว่า CQ1 จัดวันที่ 28 พ.ค. 2017 ที่มหาวิทยาลัยสวนดุสิต แต่หน้าเว็บของบริษัท Enterdock (เอ็นเทอร์ด็อก) เขียนว่าเริ่มปี 2016 สองแหล่งนี้เลยยังไม่ตรงกัน
• ย้ายบ้าน: CQ3-CQ4 ไปจัดที่โรงแรมเอเชีย พอถึง CQ5 (2022) ก็ย้ายมาอยู่ยูเนี่ยน มอลล์ ลาดพร้าว และอยู่ที่นี่มาจนถึงตอนนี้
• CQ9 (7-8 มี.ค. 2026): จัด 2 วันเป็นครั้งแรก ที่ Union Hall (ยูเนี่ยน ฮอลล์) 1-2 ชั้น 6 ยูเนี่ยน มอลล์ ธีม “MAKE TOMORROW HAPPEN!” (ทำให้วันพรุ่งนี้เกิดขึ้นจริง) ค่าเข้า 120 บาทต่อวัน
• CQ10 (13-14 มี.ค. 2027): ครบรอบ 10 ครั้ง ประกาศไว้ราว 2,300 SP มีทั้งนักวาดไทยและต่างชาติ บัตร 1 วัน 140 บาท บัตร 2 วัน 260 บาท

ใครเป็นคนจัด? เครดิตท้ายเว็บ CQ10 เขียนว่า “©2027 Anitime, COMIC SQUARE Staffs” (Anitime อ่านว่า อนิไทม์) ส่วนเว็บของเอ็นเทอร์ด็อกก็นับคอมิก สแควร์เป็นงานหนึ่งของบริษัท และเรียกมันว่า “the largest handmade comics (doujinshi) in Thailand”

คอมิก อเวนิว: งานที่เพื่อนศิลปินลงขันกันเอง

Comic Avenue (คอมิก อเวนิว) มีจุดเริ่มที่น่ารักมาก

ปี 2013 กลุ่มเพื่อนศิลปินรู้สึกว่าไม่มีที่ไหนให้โชว์งานอิสระ เลยลงขันจัดงานกันเองซะเลย บทความของสำนักงานส่งเสริมการจัดประชุมและนิทรรศการ (TCEB – ทีเส็บ) สรุปความคิดตอนนั้นไว้แบบนี้

“If no one creates a space for us, why do we not create it ourselves?” (ถ้าไม่มีใครสร้างพื้นที่ให้เรา ทำไมเราไม่สร้างมันขึ้นมาเอง)

แล้วงานนี้ต่างจากงานอื่นยังไง

• เรียกตัวเองว่า Art Market and Doujinshi Festival (ตลาดศิลปะและเทศกาลโดจินชิ) เน้นงานทำมือ งานอิสระ และงานออริจินัล ไม่เน้นคอสเพลย์ เพราะอยากให้ผลงานศิลปะเป็นพระเอก
• จับฉลากบูธแบบสุ่ม 100% หลังคัดคุณสมบัติพื้นฐาน ใครจะได้บูธก็วัดดวงเท่ากันหมด TCEB อ้างข้อมูลจากวิดีโอของงานว่ามีศิลปินสมัคร 1,614 ราย แต่มีที่ให้แค่ 504 บูธ
• ขนาด: งานแรกมีศิลปินราว 200 คน คนเข้างานราว 1,500 คน ตอนนี้มีบูธกว่า 500 บูธ และคนเข้างานราว 3,500 คนต่อวัน (ตามวิดีโอที่ TCEB อ้างถึง)

ผู้จัดการออนไลน์รายงานว่า คอมิก อเวนิว ครั้งที่ 10 จัดวันที่ 1-2 พ.ย. 2025 ที่ Westgate Hall (เวสต์เกต ฮอลล์) ชั้น 4 เซ็นทรัล เวสต์เกต และเรียกงานนี้ว่า “งานคอมมิกสายญี่ปุ่นระดับประเทศที่จัดต่อเนื่องเป็นปีที่ 10”

คอมิก เมเนีย: น้องใหม่ปี 2026

ปีนี้มีงานหน้าใหม่โผล่มาด้วย

Comic Mania (คอมิก เมเนีย) ครั้งที่ 1 จัดวันที่ 13-14 มิ.ย. 2026 ที่ BCC Hall (บีซีซี ฮอลล์) ชั้น 5 เซ็นทรัล ลาดพร้าว ค่าเข้า 100 บาทต่อวัน

ประกาศของงานบอกว่าเป็นที่ที่นักสร้างสรรค์และแฟน ๆ จากหลายแฟนด้อม “come together for the very first time” (มารวมตัวกันเป็นครั้งแรก) มีทั้งโดจินชิ การ์ตูนทำมือ แฟนอาร์ต และสินค้าศิลปะจากกลุ่มนักวาดอิสระหลายร้อยกลุ่ม ส่วนใครเป็นคนจัด ประกาศที่เราเจอยังไม่ได้บอกไว้

งานสายศิลปะที่คนชอบโดจินน่าจะถูกใจ

• Illust Fusion (อิลลัสต์ ฟิวชัน – IF): ตลาดงานศิลปะ (art market) ของเอ็นเทอร์ด็อก จัดมาตั้งแต่ 2016 ปีละ 2 ครั้ง ปกติช่วงกุมภาพันธ์กับสิงหาคม รวมทั้งนักวาด ช่างปั้น และนักออกแบบ แถมมีเวอร์ชันใหญ่ชื่ออิลลัสต์ ฟิวชัน เอ็กซ์โป (EXPO) ที่วางแผนจัดช่วงไตรมาส 3
• BKK Comics Art Festival (บีเคเค คอมิกส์ อาร์ต เฟสติวัล – เทศกาลศิลปะการ์ตูนกรุงเทพฯ): จัดทุกปีตั้งแต่ 2022 ครั้งที่ 1-4 จัดที่หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร (BACC) คนจัดคือนิตยสาร bkk UNZINE (บีเคเค อันซีน) หอศิลปฯ เล่าว่างานนี้เน้นด้านศิลปะของการ์ตูน ไม่เหมือนงานคอนเวนชันเชิงพาณิชย์ที่เน้นขายสินค้าและลิขสิทธิ์ตัวละคร

แล้วจะไปงานไหนดี

• อยากเห็นวงการทั้งหมดในวันเดียว ไป คอมิก สแควร์
• ชอบงานออริจินัลและบรรยากาศชุมชนศิลปิน ไป คอมิก อเวนิว
• อยากดูนิทรรศการ ฟังทอล์ก และเจอนักเขียนการ์ตูนต่างชาติ ไป บีเคเค คอมิกส์ อาร์ต เฟสติวัล

ส่วนงานคอสเพลย์อย่าง Maruya (มารุยะ) ก็มีบูธขายผลงานนักวาดเหมือนกัน แต่นั่นเป็นอีกวัฒนธรรมหนึ่ง ขอเก็บไว้เล่าวันหลัง

ที่มา: COMIC SQUARE (ทางการ), CQ10 Event Info, ThailandExhibition: CQ9, ThailandExhibition: Comic Mania, TCEB: Comic Avenue, ผู้จัดการออนไลน์, Enterdock, BACC