คอนเสิร์ตจบ แต่ใจยังไม่จบ: รู้จัก Post-Concert Depression อาการใจหายหลังโชว์ที่แฟนด้อมเจอกันเยอะ
หลังคอนเสิร์ตจบแล้วรู้สึกเศร้า ว่างเปล่า เรียกกันว่า Post-Concert Depression ไม่ใช่โรค แต่มีเหตุผลทางใจและร่างกาย พร้อมวิธีรับมือ และสัญญาณที่ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
เฝ้ารอมาหลายเดือน กดบัตรจนมือสั่น เลือกชุด นับถอยหลัง พอถึงวันจริงก็ร้องจนเสียงแหบ กระโดดจนขาล้า มีความสุขที่สุดในชีวิต แล้วพอไฟบนเวทีดับ กลับถึงบ้าน ทำไมใจถึงโหวงขนาดนี้
ถ้าเคยเป็นแบบนี้ ไม่ได้แปลกอยู่คนเดียว แฟนเพลงทั่วโลกมีคำเรียกความรู้สึกนี้ว่า Post-Concert Depression (โพสต์คอนเสิร์ต ดีเพรสชัน – อาการเศร้าหลังคอนเสิร์ต) หรือย่อว่า PCD
ไม่ใช่โรค แต่เป็นความรู้สึกที่มีที่มา
เรื่องแรกที่ควรรู้คือ ถึงชื่อจะมีคำว่า Depression แต่ทั้งไทยรัฐออนไลน์และ Medical News Today (เมดิคัล นิวส์ ทูเดย์) เว็บข่าวสุขภาพ ยืนยันตรงกันว่า PCD ไม่ใช่การวินิจฉัยทางการแพทย์ และไม่ได้แปลว่าคนที่รู้สึกแบบนี้ป่วยเป็นโรคซึมเศร้า เป็นแค่คำที่แฟนเพลงใช้เรียกกันเอง
แล้วทำไมยิ่งสุขมาก ยิ่งใจหายมาก ไทยรัฐสรุปเหตุผลไว้หลายข้อ เล่าแบบง่าย ๆ ได้ว่า
- จากจุดพีคกลับสู่ชีวิตธรรมดา ระหว่างคอนเสิร์ต สมองหลั่งสาร โดปามีน (Dopamine) ที่เกี่ยวกับความสุขและรางวัล พอจบ ตัวกระตุ้นหายไป ชีวิตปกติเลยดูเงียบไปหมด
- สิ่งที่รอคอยจบลงแล้ว ความสุขเริ่มตั้งแต่วันกดบัตรติด พอวันสำคัญผ่านไป เลยเกิดคำถามว่า “แล้วต่อจากนี้จะรออะไรดี”
- คิดถึงคนรอบข้าง ไม่ได้คิดถึงแค่ศิลปิน แต่คิดถึงความรู้สึกเป็นพวกเดียวกันกับแฟนอีกหลายหมื่นคนที่ร้องเพลงเดียวกัน
- ร่างกายเหนื่อย ยืนหลายชั่วโมง เดินทางไกล นอนน้อย ก็ทำให้อารมณ์อ่อนไหวง่ายขึ้นได้
อาการที่แฟน ๆ พูดถึงบ่อยคือ เปิดคลิปดูซ้ำ ๆ ฟังเพลงแล้วน้ำตาซึม และไม่ค่อยมีแรงกลับไปเรียนหรือทำงาน
รับมือยังไงดี
Medical News Today แนะนำวิธีที่ทำได้เอง เช่น
- คุยกับแฟนคนอื่น ทั้งเจอตัวหรือในกลุ่มออนไลน์ เพื่อเรียกความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มกลับมา
- เล่าและแชร์ความทรงจำ ช่วยให้จำด้านดีของวันนั้นได้ และอาจทำให้เริ่มวางแผนงานต่อไป มีอะไรให้รอคอยอีกครั้ง
- ออกกำลังกาย และพักผ่อนให้พอ
ข่าวดีคือ ไทยรัฐอ้างงานวิจัยเรื่อง “Let the Music Play” ที่ศึกษาผู้เข้าร่วม 789 คน พบว่าการไปดูดนตรีสดทำให้รู้สึกเชื่อมโยงกับคนรอบข้าง และหลายคนบอกว่าความรู้สึกดี ๆ ยังอยู่ต่อได้นานถึงราวหนึ่งสัปดาห์ แปลว่าคอนเสิร์ตไม่ได้ทิ้งไว้แค่ความคิดถึง
เมื่อไรควรขอความช่วยเหลือ
Medical News Today ระบุว่าความรู้สึกแบบนี้มักค่อย ๆ หายไปเองในไม่กี่วันถึงไม่กี่สัปดาห์ แต่ถ้า เศร้าต่อเนื่องเกิน 2 สัปดาห์ จนกระทบการเรียน การงาน หรือชีวิตประจำวัน ควรไปพบแพทย์ และถ้ามีความคิดทำร้ายตัวเอง ให้รีบคุยกับผู้เชี่ยวชาญทันที ในไทยโทร สายด่วนสุขภาพจิต 1323 ของกรมสุขภาพจิตได้
ใจหายหลังคอนเสิร์ตก็แปลว่าวันนั้นมีความหมายกับเรามากจริง ๆ เก็บความทรงจำไว้ แล้วค่อย ๆ กลับมาใช้ชีวิตต่อ รอบหน้าค่อยไปกรี๊ดกันใหม่
ที่มา: ไทยรัฐออนไลน์, Medical News Today, กรมสุขภาพจิต