คนญี่ปุ่นเลิกอ่านมังงะจริงไหม? ผลสำรวจ 3,000 คนบอกว่า 'เลิกอ่าน' จริง ๆ มีแค่ 6.7%

“เด็กสมัยนี้ไม่อ่านมังงะแล้ว” ประโยคนี้ได้ยินกันบ่อยทั้งในญี่ปุ่นและบ้านเรา แต่มันจริงแค่ไหน? บริษัท コミチ (โคมิจิ) ที่ทำแพลตฟอร์มมังงะออนไลน์ เพิ่งปล่อยผลสำรวจคน 3,000 คนทั่วญี่ปุ่นเมื่อ 2 พ.ย. 2026 รับวันที่ 3 พ.ย. ซึ่งเป็น まんがの日 (มังงะ โนะ ฮิ – “วันมังงะ”) ของญี่ปุ่น คำตอบที่ได้ค่อนข้างพลิกความเชื่อเดิม

คนเลิกอ่านจริง ๆ มีแค่ 6.7%

การสำรวจนี้ถามคนอายุ 15-69 ปีแบบทั่วไป ไม่ได้เลือกเฉพาะแฟนมังงะ ผลคือ 51.5% (1,544 คน) อ่านมังงะในรอบปีที่ผ่านมา อีก 48.5% ไม่ได้อ่าน

ฟังดูเหมือนครึ่งประเทศไม่อ่านแล้ว แต่พอแยกดูให้ละเอียด จะเห็นว่า 32.8% ของคนทั้งหมดตอบว่า “5 ปีก่อนก็ไม่อ่าน ตอนนี้ก็ไม่อ่าน” คือเป็นคนที่ไม่ได้ชอบมังงะมาตั้งแต่แรก นับเป็นราว 2 ใน 3 ของคนที่ไม่อ่าน ส่วนคนที่ “เคยอ่าน แล้วอ่านน้อยลงจนเลิก” มีแค่ 6.7% เท่านั้น

มีข้อควรรู้นิดหนึ่ง: ตัวเลข 6.7% มาจากการให้คนนึกย้อนเองว่า 5 ปีก่อนอ่านมากแค่ไหน ไม่ได้ไปถามคนกลุ่มเดิมซ้ำเมื่อ 5 ปีก่อน เว็บ KAI-YOU (ไคยู) เลยเตือนว่าอย่าแปลเป็น “คนอ่านมังงะในญี่ปุ่นลดลง 6.7% ใน 5 ปี”

เล่มกระดาษยังรอด แต่นิตยสารเหนื่อย

ตัวเลขที่น่าสนใจที่สุดคือช่องทางการอ่านในรอบปี

• เล่มรวมเล่มกระดาษ 34.4%
• แอปหรือเว็บมังงะ 34.1%
• อีบุ๊ก 28.8%
• นิตยสารมังงะกระดาษ 17.6%

แปลว่าเล่มกระดาษกับแอปสูสีกันแทบเป๊ะ สิ่งที่หายไปจริง ๆ คือนิตยสารรายสัปดาห์หรือรายเดือนแบบกระดาษ ซึ่งเหลือคนอ่านราวครึ่งเดียว บริษัทเลยบอกว่าสิ่งที่เกิดขึ้นน่าจะเรียกว่า “เลิกอ่านนิตยสาร” มากกว่า “เลิกอ่านมังงะ”

คนอ่านส่วนใหญ่ก็ไม่ได้เลือกข้างด้วย 48.1% อ่านทั้งกระดาษและจอ อ่านแต่จอ 30.0% อ่านแต่กระดาษ 22.0% ในกลุ่มวัยรุ่นอายุ 15-19 ปี มีถึง 63.9% ที่อ่านทั้งสองแบบ

วัยรุ่นญี่ปุ่นยังรักเล่มกระดาษ

อีกจุดที่หลายคนอาจไม่คาด: นักอ่านอายุ 15-19 ปี 44% อ่านกระดาษเป็นหลัก มากกว่ากลุ่มอายุ 20-29 ปีที่มี 29% และ 59% ของวัยรุ่นกลุ่มนี้บอกว่าซื้อเล่มเพราะ “อยากเก็บไว้เป็นของตัวเอง” แต่บริษัทก็หมายเหตุว่ากลุ่มนี้มีแค่ 119 คน ต้องตามดูต่อในปีหน้า

ส่วนการเจอเรื่องใหม่ ๆ คนส่วนใหญ่เจอจากอันดับในแอปหรือร้านอีบุ๊ก (28%) หน้าร้านหนังสือ (26%) และโซเชียล (22%) วัยรุ่นเจอผ่านโซเชียลถึง 37% ขณะที่คนอายุ 50 ขึ้นไปมีแค่ 10%

ผลสำรวจยังถามเรื่องมังงะที่ใช้ AI ช่วยทำด้วย พบว่าวัยรุ่น 15-19 ปีถึง 50% “รู้สึกไม่โอเค” ส่วนคนอายุ 60 ปีขึ้นไปมี 24% และยิ่งเป็นคนอ่านมังงะประจำก็ยิ่งต่อต้านมากกว่า (39% เทียบกับ 26% ในคนไม่อ่าน) ใครสนใจเรื่องนี้อ่านต่อได้ที่ AI กับโลกโดจิน

แล้วบ้านเราล่ะ?

ภาพในญี่ปุ่นคล้ายกับที่แฟนไทยหลายคนเป็น คืออ่านตอนใหม่ในแอป แล้วซื้อเล่มที่รักเก็บไว้บนชั้น โคมิจิบอกว่าจะทำสำรวจนี้ซ้ำทุกปีด้วยคำถามเดิม ปีหน้าเราน่าจะได้เห็นว่าเทรนด์ไปทางไหนต่อ

ที่มา: コミチ (PR TIMES), KAI-YOU